NIEUWS | Aan het o zo gezonde zeewier blijkt een risicovol randje te zitten. Nederlandse zeewierproducten bevatten, namelijk veel jodium per portie. WUR-onderzoekers ontdekten dat 25 procent van de tachtig bevraagde zeewierconsumenten de bovengrens, vastgesteld door EFSA, overschrijdt.
Zeewierproducten zijn tegenwoordig niet alleen bij speciaalzaken, maar ook op webshops en de supermarkt verkrijgbaar. Wat veel consumenten volgens WUR-professor en onderzoeker echter nog veel over het hoofd zien, is de grote hoeveelheid jodium die deze producten bevatten. Onlangs is haar onderzoek over de risico's van een te hoge jodiuminname in Nederlandse zeewierproducten gepubliceerd in de European Journal of Nutrition.
Gezondheidsrisico kwetsbaren
Zeewier bevat veel vezel, eiwit en meervoudig onverzadigd vetzuren (PUFA) en ook zou het essentiële vitaminen en mineralen bevatten. Wanneer echter een hoge hoeveelheid jodium in korte tijd wordt ingenomen, wordt de opname van jodium door de schildklier tijdelijk stopgezet. De gevolgen zijn mild en omkeerbaar in de meeste gevallen, maar er is bewijs dat kwetsbare mensen er ziek van kunnen worden. Het gaat om mensen die voorheen leden aan jodiumtekort of schildklieraandoeningen, evenals ongeboren kinderen.
De Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) heeft een bovengrens vastgesteld op 600 µg, oftewel 0,6 milligram per dag voor volwassenen. De adequate inname (AI) bedraagt 150 μg/dag, ervan uitgaande dat 90 procent van het jodium wordt geabsorbeerd. Dit wordt echter in sommige gevallen lager geschat.
25 procent overschreed limiet
Eerst analyseerden de onderzoekers in twintig gangbare zeewierproducten hoeveel jodium ze bevatten. De producten zijn afkomstig van webshops en Albert Heijn, Jumbo en Ekoplaza. Samen weerspiegelen ze een verscheidenheid aan zeewiersoorten: rode, bruine en groene algen.
In verschillende zeewierproducten bleek het jodiumgehalte zeer hoog, met name die bruine zeewier bevatten, zoals de specie (Koninklijk kombu). De helft van de onderzochte producten overschreed de bovenlimiet al bij de consumptie van een portie.
Vervolgens voerden de onderzoekers vitro-experimenten in een laboratoriumomgeving uit. Ze namen acht van deze producten onder de loep om de biologische beschikbaarheid van jodium te beoordelen. Onder de onder de loep genomen producten zaten een zeewierburger, zeewier chips en zeewier tagliatelle.
In vitro gegevens wijzen op een relatief lage biologische beschikbaarheid van jodium uit zeewierproducten, maar dit moet nog worden bevestigd door in vivo studies.
Kwart overschrijd limiet
Ten slotte bepaalden de wetenschappers de dagelijkse jodiuminname via de voeding van een groep van tachtig zeewierconsumenten door middel van een online vragenlijst over voedselconsumptie.
Maar liefst een kwart (20 consumenten) van de deelnemers overschreed de bovengrens voor jodiuminname van 600 µg, oftewel 0,6 mg per dag. Er zaten ook twee extreme gevallen tussen die meerdere zeewierproducten op een dag aten en dus boven de 10 mg per dag uitkwamen. 21 procent zat op een gebruikelijke inname van <150 µg/dag.