Een wetgevingspakket voor een suikerbelasting op suikerhoudende dranken en voedingswaren verschijnt pas volgend jaar. De Eerste en Tweede Kamer zijn geïnformeerd over de voortgang van de plannen. De komende maanden onderzoekt het kabinet samen met de Belastingdienst en de Douane verschillende varianten en de economische gevolgen.
Staatssecretaris Eerenberg (Financiën) en minister Hermans (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) hebben de Eerste en Tweede Kamer in een brief geïnformeerd over de voortgang van de plannen voor een suikerbelasting. Het kabinet verwacht in de loop van 2027 een wetgevingspakket te presenteren, waarin zowel een suikerbelasting op alcoholvrije dranken als een suikerbelasting op eetwaren worden gerealiseerd.
Suikertaks op eetwaren per 2030
Het kabinet streeft ernaar de huidige verbruiksbelasting op alcoholvrije dranken te vervangen door een belasting die is gebaseerd op het suikergehalte van deze producten. Een officiële ingangsdatum is nog niet bekend, maar het voornemen bestaat om vanaf 2030 ook een suikerbelasting op eetwaren in te voeren. Deze moet het kabinet structureel circa 900 miljoen euro per jaar opleveren. Volgens het kabinet maakt suikerbelasting deel uit van een bredere aanpak om gezondere voedingskeuzes te stimuleren. De overheid is namelijk van plan ook te investeren in voorlichting, preventieprogramma’s en gratis schoolfruit.
Lees ook: Diëtist over de suikertaks: 'Beleidsmakers moeten kaders stellen'
Begin 2027 uitslag
De komende periode werkt het kabinet samen met de Belastingdienst en de Douane aan de verdere uitwerking van zowel de belasting op alcoholvrije dranken als die op eetwaren. Zij onderzoeken of beide regelingen efficiënt binnen één uitvoeringssysteem kunnen worden ondergebracht.
Ook wordt er gewerkt aan wetgeving om de marketing van ongezonde producten richting kinderen, oftewel kindermarketing, te beperken. Daarnaast staat in de brief dat de overheid de financiële en economische gevolgen van de maatregelen in kaart zal brengen, met name de effecten op consumentenprijzen en de kosten van boodschappen. Gezondheidsorganisaties en toekomstige belastingplichtigen worden betrokken bij de verdere ontwikkeling van de plannen.
Naar verwachting worden de Eerste en Tweede Kamer eind 2026 of begin 2027 geïnformeerd over de resultaten van het onderzoek naar verschillende varianten van de suikerbelasting op eetwaren, de mogelijke synergievoordelen en de voorkeursvariant van het kabinet.
Varianten onderzocht
De brief noemt namelijk meerdere varianten van suikerbelasting op eetwaren. De eerste wordt uitgebreid beschreven en aanbevolen door onderzoeksbureau Ecorys. In deze variant wordt de suikerbelasting op eetwaren ingericht aan de hand van een zogenoemd staffelsysteem. Eetwaren met een bepaalde bandbreedte in suikergehalte worden zo belast op basis van een bepaald tarief per kilogram product.
Volgens een andere variant worden producten met een suikergehalte van 20 procent of meer volgens een hoger tarief belast. Producten die binnen een gezond voedingspatroon passen, hoeven niet te worden uitgezonderd. Deze bevatten namelijk veelal een lager suikergehalte dan 20 procent.
Een andere variant op tafel stelt voor om de grondstof suiker te belasten. Een andere aantrekkelijke variant vanwege de uitvoerbaarheid stelt voor om alle producten te belasten aan de hand van het suikergehalte, zonder ondergrens dus. Nog een andere variant kijkt naar bepaalde productgroepen. Andere productgroepen met eveneens een hoog suikergehalte zouden onder die variant dan niet worden belast. Daarnaast is ook een variant van een suikerbelasting op eetwaren denkbaar waarbij alleen producten die enige vorm van toegevoegd suiker bevatten, worden belast. Bij de beoordeling van deze variant is van belang dat van de ingrediëntenlijst kan worden afgeleid of het product al dan niet toegevoegde suikers bevat.
Suikertaks op dranken eerder?
Vorige week vrijdag stemde de ministerraad in met een suikertaks op suikerhoudende dranken. Non-profitorganisatie De Gezonde Generatie zet zich in voor een gezonde jeugd en laat op LinkedIn weten blij te zijn met deze ontwikkeling. Ze vragen het kabinet om haast te maken om, los van de brede suikerbelasting, een slimme suikertaks op suikerhoudende dranken in 2027 in te voeren. “Jongeren drinken gemiddeld 9,5 glazen suikerhoudende drank per week en een grote groep zelfs 16,5. Inmiddels heeft 1 op de 8 kinderen overgewicht of obesitas. Dit zijn geen individuele keuzes, maar het gevolg van een omgeving waarin ongezond drinken de makkelijke en goedkope optie is.”
