Een appel en een hamburger
NIEUWS | Junkfood leidt niet alleen tot obesitas, maar ook tot geheugenproblemen door overbelaste neuronen. Onderzoekers van de Universiteit van North Carolina ontdekten met een studie op muizen dat vet eten de geheugencircuits van de hersenen aantast binnen enkele dagen. Gelukkig kunnen dieetwijzigingen de gezondheid van de hersenen weer herstellen.
Er lopen veel wetenschappelijke onderzoeken die het verband tussen voeding en mentale gezondheid onder de loep nemen. Steeds meer studies die gepubliceerd worden leggen de link tussen ultrabewerkte voeding en welvaartziektes. Wetenschappers van de Universiteit van North Carolina (UNC School of Medicine) hebben ontdekt dat vetrijk junkfood vrijwel onmiddellijk de geheugencircuits in de hersenen verstoort. Hun onderzoek is recentelijk gepubliceerd in Neuron.
Overactieve hippocampus door junkfood
Onder leiding van Juan Song, PhD, hoofdonderzoeker en hoogleraar farmacologie en Taylor Landry (eerste auteur) ontdekten onderzoekers met een onderzoek op muizen dat een speciale groep hersencellen in de hippocampus, genaamd CCK-interneuronen, hyperactief wordt na het eten van een vetrijk dieet.
Doordat de hersenen een verminderde capaciteit hebben om glucose (suiker) op te nemen, raken ze overactief of overprikkeld. Het verstoort de manier waarop de hippocampus het geheugen verwerkt, zelfs na slechts een paar dagen vetrijk dieet.
Muismodellen werden op een vetrijk dieet gezet dat lijkt op typisch westers junkfood. Deze is rijk aan verzadigde vetten, zoals cheeseburgers en friet. Daarna onderwierpen de onderzoekers ze aan gedragstests. Een eiwit genaamd PKM2, dat regelt hoe hersencellen energie gebruiken, blijkt een sleutelrol te spelen.
Hoofdonderzoeker Juan Song: “We wisten dat voeding en metabolisme de gezondheid van de hersenen kunnen beïnvloeden. We hadden echter niet verwacht dat we zo'n specifieke en kwetsbare groep hersencellen zouden vinden, namelijk: CCK-interneuronen in de hippocampus. Deze werden direct verstoord door kortdurende blootstelling aan een vetrijk dieet. Wat ons het meest verbaasde, was hoe snel deze cellen hun activiteit veranderden als reactie op een verminderde beschikbaarheid van glucose. En hoe deze verschuiving alleen al voldoende was om het geheugen te verstoren.”
Voedingsinterventie kalmeert de neuronen
De wetenschappers hebben ook onderzocht of dit kon worden teruggedraaid, en dat leek te kunnen. Onderzoekers ontdekten dat dieetinterventies zoals periodes van intermitterend vasten na een vetrijk dieet voldoende waren om CCK-interneuronen te normaliseren en de geheugenfunctie te verbeteren. Uit de studie bleek dat interventies zoals dieetwijzigingen effectief kunnen zijn bij het behouden van de gezondheid van de hersenen bij obesitasgerelateerde langdurige cognitieve achteruitgang.
De onderzoeksresultaten benadrukken ook hoe gevoelig geheugencircuits zijn voor voeding, wat het belang van voeding voor het behoud van de gezondheid van de hersenen onderstreept. Een dieet rijk aan verzadigde vetten kan volgens de studie mogelijk leiden tot een verhoogd risico op het ontwikkelen van neurodegeneratieve aandoeningen, zoals dementie en Alzheimer.
Vervolgonderzoek
Het onderzoek wordt voortgezet om meer inzicht te krijgen in hoe deze glucose-gevoelige neuronen de hersenritmes verstoren die het geheugen ondersteunen. De onderzoekers zijn van plan om te testen of deze gerichte therapieën kunnen worden toegepast bij mensen. Ook gaan ze kijken hoe een vetrijk dieet een factor kan zijn bij de ziekte van Alzheimer.
Song: “Dit onderzoek laat zien hoe wat we eten snel invloed kan hebben op de gezondheid van de hersenen. En: hoe vroegtijdige interventies, door middel van vasten of medicijnen, het geheugen kunnen beschermen. Het risico op langdurige cognitieve problemen in verband met obesitas en stofwisselingsstoornissen kan daarmee verlaagd worden. Op de lange termijn kunnen dergelijke strategieën helpen om de groeiende last van dementie en Alzheimer in verband met stofwisselingsstoornissen te verminderen. Dit kan door holistische zorg te bieden die zowel het lichaam als de hersenen aanpakt.”